Buat Çeşitleri, Kablo Ek Yöntemleri, Jel–Reçine Sistemleri ve Güvenli Gerilim Kullanımı
Bu yazı, havuz içinde yapılan elektrik ekleri konusunda; sahada çalışan ustalar, teknikerler, mühendisler ve eğitim alan öğrenciler için uygulamaya dönük, standartlara uygun ve hayati güvenlik bilgileri içeren bir rehber olarak hazırlanmıştır.
⚠️ Havuz içinde yapılan yanlış bir ek, sadece arızaya değil ölümcül elektrik çarpmasına neden olabilir.
1. Havuz İçinde Elektrik Eklerine Genel Bakış
Havuz içi elektrik ekleri;
Su altında
Sürekli nem, klor ve kimyasal etki altında
Mekanik darbelere açık
ortamlarda çalışır. Bu nedenle klasik buat ve ek yöntemleri kesinlikle kullanılamaz.
2. Havuz İçinde İzin Verilen Gerilim Değerleri
Havuz içinde maksimum izin verilen gerilim: 12V AC (SELV)
| Alan | İzin Verilen Gerilim |
|---|---|
| Havuz içi armatür | 12V AC |
| Havuz içi buat | 12V AC |
| Havuz içi kablo | 12V AC |
❌ 230V AC kesinlikle yasaktır
❌ 24V AC/DC önerilmez
3. Havuz İçi Kullanılan Buat Çeşitleri
3.1 IP68 Jel Dolgulu Buatlar
En yaygın ve güvenli sistemdir.
Özellikleri:
IP68 koruma sınıfı
Su altında sürekli çalışmaya uygun
Tekrar açılabilir tipleri vardır
Kullanım Alanı:
Armatür kablo ekleri
Hat bölme noktaları
3.2 Reçine (Epoksi) Dolgulu Buatlar
Kalıcı ve en yüksek sızdırmazlık sağlayan çözümdür.
Özellikleri:
Epoksi veya poliüretan bazlı
Donduktan sonra açılmaz
Mekanik dayanımı çok yüksektir
Kullanım Alanı:
Sürekli su altında kalan ekler
Erişimi zor bölgeler
3.3 Döküm (Metal) Buatlar
Profesyonel projelerde kullanılır.
Özellikleri:
Pirinç veya paslanmaz gövde
IP68 + reçine dolgulu
Uzun ömürlü
4. Havuz İçi Kablo Ek Çeşitleri
4.1 Jel Dolgulu Ek Mufları
✔ En çok tercih edilen yöntem
Avantajları:
Pratik montaj
Hava almayan yapı
Korozyon önleyici
4.2 Reçineli Kablo Ek Kitleri
En güvenli fakat geri dönüşsüz yöntemdir.
Avantajları:
%100 su sızdırmazlık
Uzun yıllar bakım gerektirmez
4.3 Presli + İzoleli Ekler
Bakır manşon ile presleme
Üzerine reçine veya jel uygulaması
❌ Sadece pres yapıp bırakmak yasaktır
5. Buat İçinde Kullanılan Jel ve Reçine Türleri
5.1 Silikon Bazlı Jel
Esnek yapı
Tekrar açılabilir
Kısa ve orta vadeli çözümler
5.2 Epoksi Reçine
Sertleşerek taş gibi olur
Açılmaz
En yüksek yalıtım direnci
5.3 Poliüretan Reçine
Epoksiye göre daha elastik
Titreşimli ortamlara uygun
6. Kablo Tipleri ve Ek Uyumu
Havuz İçi Zorunlu Kablo
H07RN-F
Neden?
Kauçuk izolasyon
Suya ve klora dayanıklı
Esnek yapı
❌ NYM, TTR, NYAF kullanılamaz
7. Kullanılan Rekor (Kablo Rakoru) Çeşitleri
7.1 IP68 Plastik Rakorlar
Küçük kesitli kablolar
Jel dolgulu sistemler
7.2 Pirinç (Nikel Kaplı) Rakorlar
Profesyonel uygulamalar
Yüksek mekanik dayanım
7.3 Entegre Jel Rakorlar
Rakor + jel sistemi bir arada
Montaj hatasını azaltır
8. Havuz İçinde Kesinlikle Yapılmaması Gerekenler
❌ Lüster klemens kullanmak
❌ Vidalı klemens kullanmak
❌ Kalaylı ek yapmak
❌ Buatı boş bırakmak (jel/reçine olmadan)
❌ 230V hattı sokmak
9. Doğru Uygulama Kontrol Listesi
✔ Gerilim 12V AC mi?
✔ Buat IP68 mi?
✔ Jel veya reçine tam dolu mu?
✔ Hava boşluğu var mı? (Olmamalı)
✔ Kablo H07RN-F mi?
✔ Presli bağlantı yapıldı mı?
10. Sonuç – Mesleki ve Vicdani Sorumluluk
Havuz içi elektrik ekleri, ustalık değil bilinç işidir.
Standartlara uygun yapılmayan her ek:
İnsan hayatını riske atar
Uygulayıcıyı hukuki sorumluluk altına sokar
📌 Bu içerik www.elektrikegitimi.com için hazırlanmıştır.
Eğitim amaçlıdır, kaynak gösterilmeden kopyalanamaz.
Bir sonraki yazı:
“Havuzlarda En Sık Yapılan Elektrik Hataları ve Gerçek Vaka Analizleri”)Havuz İçi Elektrik Eklerinde NEDEN KULLANILMAZ?
Bu bölüm özellikle vurgulanmalı çünkü yasak olan uygulamalar çoğu zaman “alışkanlık” yüzünden yapılıyor ve ölümcül riskler barındırıyor.
❌ 1. 230V AC Kesinlikle Yasaktır
❌ 24V AC / DC Neden Önerilmez?
🔴 230V AC Neden Yasak?
-
Su ile temas halinde öldürücüdür
-
Havuz içi uygulamalar SELV (Safety Extra Low Voltage) olmak zorundadır
-
AC gerilim su içinde kaçak akım yayılımı oluşturur
-
IEC 60364-7-702 ve TS HD 60364’e göre kesin yasaktır
📌 Sonuç:
Havuz içinde 230V AC = ölüm riski
⚠️ 24V AC / DC Neden Önerilmez?
-
24V AC, su içinde iyon hareketi oluşturur
-
Uzun vadede:
-
Elektroliz
-
Metal korozyonu
-
Armatür gövde çürümesi
-
-
DC’ye göre çok daha risklidir
📌 Doğru tercih:
✅ 12V DC SELV
(izolasyon trafosu + IP68 sistem)
❌ 2. Sadece Pres Yapıp Bırakmak Neden Yasaktır?
-
Pres ek:
-
Mekanik bağlantıdır
-
Su geçirmez değildir
-
-
Su girdiğinde:
-
Oksitlenme
-
Isınma
-
Direnç artışı
-
-
Zamanla:
-
Armatür yanar
-
Hat kopar
-
Kaçak oluşur
-
📌 Doğru yöntem:
Pres + jel veya reçine ile tamamen izole
❌ 3. NYM – TTR – NYAF Neden Kullanılamaz?
🔴 NYM / TTR
-
PVC izolasyon
-
Sürekli suya dayanıklı değil
-
Zamanla:
-
Sertleşir
-
Çatlar
-
Su alır
-
🔴 NYAF
-
İnce çok telli yapı
-
Suda:
-
Kapiler etki ile suyu iletir
-
Korozyon hızlanır
-
📌 Doğru kablo:
✅ H07RN-F
✅ Havuz tipi neopren / kauçuk izoleli kablo
❌ 4. Lüster Klemens Kullanmak Neden Yasaktır?
-
Vidalı yapı
-
Su altında:
-
Vida gevşer
-
Oksitlenme olur
-
Temas direnci artar
-
-
Plastik gövde:
-
Basınca dayanmaz
-
Çatlama yapar
-
📌 Sonuç:
Lüster = yangın + kaçak + kopma riski
❌ 5. Vidalı Klemens Kullanmak Neden Yasaktır?
-
Titreşim
-
Termal genleşme
-
Su basıncı
➡️ Vida zamanla kendini bırakır
📌 Havuz içinde sadece:
-
Presli
-
Döküm
-
Jel dolgulu sistemler
kullanılır.
❌ 6. Kalaylı Ek Yapmak Neden Yasaktır?
Bu çok yapılan ama çok tehlikeli bir hata ⚠️
-
Kalay:
-
Mekanik dayanımı zayıf
-
Isı ile akışkan hale gelir
-
-
Su altında:
-
Mikro çatlaklar oluşur
-
Su girer
-
Direnç artar
-
📌 Sonuç:
Kalaylı ek = gizli arıza kaynağı
❌ 7. Buatı Boş Bırakmak (Jel / Reçine Olmadan)
-
IP68 buat ancak dolgu ile IP68 olur
-
Boş buat:
-
Yoğuşma yapar
-
Su emer
-
Kabloyu içten çürütür
-
📌 Unutma:
IP68 = buat + dolgu + doğru kablo
❌ 8. Havuz İçine 230V Hattı Sokmak
-
En tehlikeli hatalardan biri
-
Kaçak akım rölesi:
-
Su içinde her zaman yeterli değildir
-
-
Bir arıza anında:
-
Tüm havuz gerilim altında kalabilir
-
📌 Kural:
Havuz içinde sadece SELV hat
🔑 Özet (Blog İçin Vurucu Kutucuk)
www.elektrikegitimi.com💀 Havuz içi elektrik tesisatı hata affetmez
Yanlış kablo, yanlış ek, yanlış gerilim
can kaybına kadar giden sonuçlar doğurur.

Twitter
Google+
Rss Feed