Şantiyelerde Boru Renkleri Neden Farklı Yapılır?

Amaç:

• Elektrik sistemlerini ayırmak
  
  
  
• Sonradan tesisatı kolay bulmak
• Karışıklığı önlemek
• EMC / parazit sorunlarını azaltmak
• Bakım ve arızayı hızlandırmak

Örneğin:

• Klima hattı ayrı
• Priz hattı ayrı
• Yangın sistemi ayrı
• İnternet/data ayrı
• TV sistemi ayrı
• Zil/interkom ayrı borudan gider

Çünkü hepsi aynı boruya girerse:

• elektromanyetik parazit olur,
• data sistemi bozulabilir,
• yangın hattı karışabilir,
• ileride kablo çekmek imkansız hale gelir.

---

Türkiye’de Yaygın Kullanılan Boru Renkleri

Şunu bilmek önemli:
Türkiye’de “zorunlu tek renk standardı” her firmada aynı değildir.

Ama piyasada oluşmuş yaygın alışkanlıklar vardır.

Boru Rengi	Genelde Kullanıldığı Yer
Turuncu	Kuvvetli akım (priz, enerji)
Yeşil	Zayıf akım / data
Mavi	Telefon / internet / data
Kırmızı	Yangın alarm sistemi
Gri	Genel elektrik
Siyah	Dış ortam / özel hat
Sarı	Doğalgaz uyarı hattı

TOKİ, Emlak Konut ve büyük firmalar genelde kendi teknik şartnamesinde bunu ayrıca belirtir.

Bazı projelerde:

• Data = yeşil
• CCTV = mavi
• Yangın = kırmızı
• UPS = mor
• Normal enerji = turuncu

şeklinde özel kodlama yapılır.

---

Boru Çapları Neden Değişiyor?

Çünkü her sistemin içinden geçen kablo miktarı farklıdır.

Örneğin:

• lamba hattında az kablo olur,
• priz hattında daha fazla,
• klima hattında kalın kablo olur,
• data sisteminde Cat6 kabloları yer kaplar.

Bu yüzden boru çapı büyür.

---

Şantiyelerde En Çok Kullanılan Boru Çapları

Boru Çapı	Kullanım
16 mm	Aydınlatma
20 mm	Priz
25 mm	Klima
32 mm	Kolon hatları
40-50 mm	Data ana dağıtım
63 mm+	Ana geçişler

Genelde şu mantık vardır:

• Borunun %40’ı boş kalmalı
• Sonradan kablo çekilebilmeli
• Dirsek sayısı artarsa çap büyütülmeli

---

TOKİ ve Emlak Konut Nasıl Yapıyor?

Büyük projelerde:

1. Kuvvetli Akım Ayrı

• priz
• aydınlatma
• klima
• ocak
• fırın

---

2. Zayıf Akım Ayrı

• internet
• TV
• kamera
• yangın alarm
• kartlı geçiş
• interkom

---

3. Yangın Sistemi Ayrı

Yangın sistemleri çoğu projede:

• ayrı boru,
• ayrı tava,
• halojensiz kablo,
• kırmızı renk kodu

ile yapılır.

Çünkü yönetmelik açısından kritik sistemdir.

---

Şantiyede En Çok Yapılan Hatalar

Senin gibi sahada çalışan biri için önemli konu bu 👇

❌ Data ile enerji aynı boruda
❌ Klima hattına küçük boru
❌ Çok fazla dirsek
❌ Boru içinde ek yapılması
❌ Yangın hattının karıştırılması
❌ Boş yedek boru bırakılmaması

---

Fotoğraftaki Uygulama Hakkında

Senin fotoğrafta görünen sistem:

• Döşeme altı elektrik tesisatı
• Muhtemelen farklı daire dağılımları
• Renklere göre sistem ayrımı yapılmış
• Büyük ihtimal:
  • turuncular kuvvetli akım,
  • yeşiller zayıf akım/data

mantığıyla yapılmış.

Ama kesin bilgi için projeye bakmak gerekir çünkü her firma farklı kodlama yapabiliyor.

Elektrik Posu Yerleşimi Nasıl Olmalıdır?

GENEL MANTIK (ÜSTTEN ALTA DOĞRU)

👉 Enerji girişe en yakın koruma → dağıtım → yükler → zayıf akım

---

🟦 1. RAY (ANA KORUMA KATMANI)

Panonun beyni burasıdır

Sıralama:

1. Ana şalter (yük ayırıcı)
2. Parafudr (SPD)
3. Kaçak akım röleleri (RCD)
   (genelde 2–3 adet bölünmüş şekilde)

İstersen:
4. Gerilim koruma rölesi
5. Enerji analizörü (opsiyonel)

👉 Mantık:

• Şebekeden gelen darbeyi burada kesersin
• Tüm panoyu koruma altına alırsın

---

🟩 2. RAY (YÜKSEK GÜÇ / ÖZEL HATLAR)

En çok çeken cihazlar ayrı tutulur

• Fırın
• Ocak (elektrikliyse)
• Çamaşır makinesi
• Bulaşık makinesi
• Klima (her biri ayrı)
• Kombi

👉 Hepsi ayrı otomatik sigorta (MCB)

👉 Mantık:

• Arıza olursa sadece o cihaz düşer
• Hatlar karışmaz

---

🟨 3. RAY (PRİZ LİNYELERİ)

• Salon priz hattı
• Odalar priz hattı
• Koridor priz
• Genel priz grupları

👉 Genelde 16A sigortalar

---

🟧 4. RAY (AYDINLATMA)

• Salon aydınlatma
• Odalar aydınlatma
  
• Mutfak aydınlatma
• Balkon / dış aydınlatma

👉 Genelde 10A sigortalar

👉 Mantık:

• Prizden ayrı tutulur
• Arıza olunca karanlık + priz birlikte gitmez

---

🟪 5. RAY (AKILLI SİSTEM / KONTROL)

• Akıllı röleler
• Zaman röleleri
• Kontaktörler
• Senaryo modülleri

👉 KNX / WiFi / Zigbee vs.

👉 Mantık:

• Kontrol ekipmanı yüklerden ayrı olur
• Müdahale kolay olur

---

🟫 ALT BÖLÜM (ZAYIF AKIM ALANI)

Burayı çoğu usta yanlış yapıyor 👇

• Modem / Router
• Switch
• TV splitter / multiswitch
• Patch panel (RJ45)
• UPS (küçük)

👉 Dikkat:

• 220V ile fiziksel olarak ayrılmalı
• Ayrı kanal / bölme şart

---

🌬️ EKSTRA (ÇOK ÖNEMLİ)

Alt bölüme koy:

• Fan / havalandırma
• Menfez

👉 Modem için şart yoksa:

• Isınır
• İnternet kesilir

---

📐 PROFESYONEL DİZİLİM ÖZETİ

1️⃣ Ana koruma (Şalter + SPD + RCD)
2️⃣ Güçlü cihazlar (Mutfak + Klima)
3️⃣ Priz hatları
4️⃣ Aydınlatma hatları
5️⃣ Akıllı sistemler
6️⃣ Zayıf akım (modem + TV)

---

⚠️ USTALIK DETAYI (EN KRİTİK)

• RCD’leri bölerek kullan (tek tane yapma)
• SPD’yi en üste koy
• Nötr ve toprak barasını temiz ayır
• Kablo girişlerini alt/üst planlı yap
• Her hattı etiketle

---

🎯 NET SONUÇ

Senin düşündüğün sistem:
👉 4. nesil pano (48 modül + zayıf akım alanlı)

Bu dizilim:
✔ Profesyonel
✔ Arıza ayırımı iyi
✔ Geleceğe hazır
✔ Temiz işçilik

-+-+-+-+-+-

4. NESİL PANO TASARIMI (48 MODÜL + ZAYIF AKIM)

📐 GENEL ÖLÇÜ (Sıva Altı)

• Genişlik: 55 cm
• Yükseklik: 75 cm
• Derinlik: 12 cm
• Ray sayısı: 4 sıra DIN ray + alt zayıf akım alanı

---

🔷 ÜSTTEN ALTA DİZİLİM

---

🟦 1. RAY → ANA KORUMA (EN KRİTİK)

[ ANA ŞALTER ] [ SPD ] [ GERİLİM KORUMA ]
[ RCD-1 ] [ RCD-2 ]

🔧 İçerik:

• 1x Ana şalter (40–63A)
• 1x Parafudr (SPD)
• 1x Gerilim koruma rölesi
• 2x Kaçak akım rölesi (evi bölerek)

👉 Örnek bölme:

• RCD-1 → prizler
• RCD-2 → aydınlatma + mutfak

---

🟩 2. RAY → YÜKSEK GÜÇ HATLARI (MUTFAK + KLİMA)

[ FIRIN ] [ BULAŞIK ] [ ÇAMAŞIR ] [ KOMBİ ]
[ KLİMA 1 ] [ KLİMA 2 ] [ YEDEK ]

🔧 Hepsi ayrı sigorta:

• 16A / 20A / 25A (cihaza göre)

👉 Mantık:

• En çok arıza çıkaran yer burası → ayrı tutulur

---

🟨 3. RAY → PRİZ HATLARI

[ SALON PRİZ ] [ ODA 1 ] [ ODA 2 ] [ MUTFAK PRİZ ]
[ KORİDOR ] [ YEDEK ]

🔧 Genelde:

• 16A sigorta

---

🟧 4. RAY → AYDINLATMA

[ SALON AYDINLATMA ] [ ODA 1 ] [ ODA 2 ]
[ MUTFAK ] [ BANYO ] [ DIŞ AYDINLATMA ]

🔧 Genelde:

• 10A sigorta

---

🟪 5. RAY (YAN / EK ALAN) → AKILLI SİSTEM

[ AKILLI RÖLE 1 ]
[ AKILLI RÖLE 2 ]
[ KONTAKTÖR ]
[ ZAMAN RÖLESİ ]

👉 Burayı sağ kenara veya ayrı küçük raya koyarsan:
✔ Daha temiz olur
✔ Müdahale kolay olur

---

🟫 ALT BÖLÜM → ZAYIF AKIM + TEKNOLOJİ ALANI

[ MODEM ]
[ SWITCH ]
[ TV SPLITTER ]
[ PATCH PANEL ]
[ UPS (küçük) ]

---

⚠️ BURASI ÇOK ÖNEMLİ

Bu alan:

✔ 220V’den fiziksel olarak ayrılmalı
✔ Ayrı kablo kanalı olmalı
✔ Metal ayırıcı plaka olursa mükemmel olur

---

🌬️ HAVALANDIRMA (ŞART)

Alt bölüme ekle:

• 🔄 1 adet fan (sessiz tip)
• ⬜ Üstte menfez

👉 Sebep:

• Modem + switch ısınır → internet kopar

---

🔌 BARALAR (İÇ DÜZEN)

• Nötr barası (mavi)
• Toprak barası (sarı/yeşil)

👉 RCD’lere göre ayrı ayrı dağıt

---

🧠 PROFESYONEL DETAYLAR

✔ SPD en üstte olacak
✔ RCD’leri böl (tek kullanma)
✔ Her hatta etiket koy
✔ Kablo girişleri:

• Güçlü akım → üstten
• Zayıf akım → alttan

✔ Kablo kanalı kullan (karmaşa olmaz)

---

📊 MODÜL DAĞILIMI (GERÇEKÇİ)

• Ana koruma: ~10 modül
• Güçlü hatlar: ~8 modül
• Prizler: ~8 modül
• Aydınlatma: ~6 modül
• Akıllı sistem: ~6 modül
• Yedek: ~10 modül

👉 Toplam: 48 modül (tam ideal)

---

🎯 SONUÇ (NET TASARIM)

Bu pano:

✔ 4. nesil
✔ Akıllı ev uyumlu
✔ Modem + TV sistemli
✔ Geleceğe hazır
✔ Profesyonel şantiye işi

Sigorta Kutusu Kaç Modül Olmalıdır? Kapasitesi Ne Kadar Olmalıdır?

Eve takılacak elektrik panosu kaç sigortalı/modüllü olmalıdır? 

1. Eski Dönem (1980–2000)

• 3–5 adet sigorta
• Genelde:
  • 1 aydınlatma
  • 1 priz
  • 1 mutfak/şofben
• Pano tipi: 4–6 modül (çok küçük sac kutular)

👉 Mantık: “Evi beslesin yeter”

---

🔌 2. Geçiş Dönemi (2000–2015)

• 6–12 sigorta
• Ayrımlar başladı:
  • Mutfak ayrı hat
  • Klima hattı
  • Çamaşır / bulaşık
• Kaçak akım rölesi eklendi
• Pano: 12–24 modül

👉 Mantık: “Yükleri ayıralım, arıza olursa komple gitmesin”

---

🔌 3. Günümüz (2015–2025)

• 15–25+ sigorta
• Her oda ayrı linyeye doğru gidiş
• Ayrı ayrı:
  • Fırın
  • Klima (her oda)
  • Kombi
  • Akıllı prizler
  • 2-3 aydınlatma grubu
• 1’den fazla kaçak akım rölesi
• Pano: 24–36 modül

👉 Mantık: “Konfor + güvenlik + seçici koruma”

---

🔌 4. Yeni Nesil / Akıllı Ev (2025+)

• 20–40+ modül artık normal
• Eklenenler:
  • Akıllı röleler
  • KNX / otomasyon modülleri
  • Zayıf akım (modem, TV, switch)
  • Parafudr (SPD)
  • UPS girişleri
• Pano:
  👉 Minimum: 36 modül
  👉 Rahat kullanım: 48 modül
  👉 Büyük ev/villa: 60+ modül (çift sıra pano)

---

⚙️ Pano Boyutu Seçme Mantığı (EN ÖNEMLİ KISIM)

Pano seçerken şu formülü kullan:

1. Toplam modül hesabı

• Her sigorta = 1 modül
• Kaçak akım rölesi = 2 modül
• Parafudr = 2–4 modül
• Akıllı modül = 1–4 modül

👉 Örnek:

• 20 sigorta → 20 modül
• 2 kaçak akım → 4 modül
• 1 SPD → 3 modül
• 3 akıllı modül → 6 modül

= 33 modül

---

2. %30 boşluk kuralı

Pano ASLA tam doldurulmaz

33 modül × 1.3 ≈ 43 modül

👉 Seçim: 48 modül pano

---

📐 Pratik Kural (Ustalar İçin Altın Kural)

• Küçük daire → 24 modül (minimum)
• Standart daire → 36 modül
• Büyük daire → 48 modül
• Villa / akıllı ev → 48–72 modül

---

⚠️ En Çok Yapılan Hata

• “Şimdilik bu kadar yeter” deyip küçük pano almak
  ➡️ 1 yıl sonra:
• pano doluyor
• ek kutu takılıyor
• görüntü çirkinleşiyor
• kablo karmaşası başlıyor

---

🎯 Sonuç (Net cevap)

Bugünün şartlarında pano seçimi:

👉 Mevcut ihtiyacı say + %30–40 büyüt → bir üst pano al

🔌 1. Priz Sayısı (Minimum + Doğru Mühendislik)

🛋️ Salon

• TV ünitesi: 5-6 priz
  
  
  
• Genel kullanım: 4-6 priz
• Klima: 1 hat (ayrı sigorta)
  👉 Toplam: 10-12 priz

🍳 Mutfak

• Tezgah üstü: 4-6 priz
• Buzdolabı: 1
• Bulaşık makinesi: 1
• Fırın: 1 (ayrı hat)
• Aspiratör: 1
  👉 Toplam: 8-10 priz

🛏️ Yatak Odası

• Yatak başı: 2x2 = 4 priz
• Genel: 2-3 priz
• TV/çalışma: 2 priz
  👉 Toplam: 7-9 priz

🚿 WC / Banyo (2 adet)

• Çamaşır makinesi: 1
• Kombi/şofben: 1
• Genel: 1-2
  👉 Toplam: her biri 3-4 priz

🚪 Antre

• Süpürge vb.: 1-2 priz

👉 GENEL TOPLAM: ~35-45 priz

---

💡 2. Aydınlatma (Fonksiyonel + Konforlu)

Salon

• Ana aydınlatma: 1
• Spot / ambiyans: 4-8
• LED şerit: opsiyonel
  👉 2-3 ayrı hat

Mutfak

• Tavan: 1
• Tezgah altı LED: 1
  👉 2 hat

Yatak Odası

• Tavan: 1
• Yatak başı aplik: 2
  👉 2-3 hat

WC/Banyo

• Tavan: 1
• Ayna üstü: 1
  👉 2 hat x 2

Antre

• Tavan: 1-2
  👉 sensörlü olabilir

👉 Toplam: 12–18 aydınlatma noktası

---

⚡ 3. Sigorta & Hat Yapısı (Çok Kritik)

• Aydınlatma: 2-3 grup
• Priz hatları: 3-4 grup
• Mutfak ayrı hat
• Klima ayrı hat
• Fırın ayrı hat
• Çamaşır + bulaşık ayrı
• Kaçak akım rölesi: 2 adet (gruplu)

👉 Toplam: ~12-16 sigorta

---

🧠 4. Akıllı Ev İçin Yapılması Gerekenler

Eğer baştan planlarsan çok fark yaratır:

Altyapı

• Tüm anahtarlar → akıllı anahtar (nötrlü)
• Panoda yer bırak → akıllı modüller için
• Tüm odalara → CAT6 kablo (internet)

Akıllı Sistemler

• Aydınlatma otomasyonu
• Priz kontrolü (enerji takibi)
• Klima kontrolü
• Perde/jaluzi motor altyapısı
• Akıllı zil (kamera)
• Hareket sensörleri
• Su baskın sensörü (mutfak + banyo)

---

🚀 5. İleri Seviye Elektrik Tesisatı (Profesyonel Kurulum)

Eğer “üst seviye” yapacaksan:

🔹 Zayıf Akım Altyapısı

• CAT6 → her odaya
• TV → koaksiyel
• Access point → tavana

🔹 Senaryo Altyapısı

• “Evden çıkış modu”
• “Gece modu”
• “Tatildeyim modu”

🔹 Enerji Yönetimi

• Akıllı sayaç
• Faz bazlı ölçüm
• Yük dengeleme

🔹 Güvenlik

• Kamera altyapısı
• Alarm kablolaması
• Manyetik kapı sensörleri

---

⚠️ SAHADA EN ÇOK YAPILAN HATALAR

(bunu özellikle paylaşım yap 👍)

• Priz sayısı az tutuluyor ❌
• Nötrsüz anahtar çekiliyor ❌
• Data kablosu unutuluyor ❌
• Klima hattı ayrı çekilmiyor ❌
• Pano küçük bırakılıyor ❌

---

🔥 SONUÇ (Net Özet)

👉 Standart ev: 30 priz, 10 lamba → yeterli ama yetersiz kalır
👉 Doğru mühendislik: 40 priz, 15 aydınlatma, akıllı altyapı → ideal
👉 İleri seviye: tam otomasyon + enerji yönetimi + zayıf akım altyapısı

-+-+-+-++-+-+-+-+-+-+-+-+-+-+-+-+-+-+-+-+-+-+-+-+-

1) YÜK VE DEVRE TASARIMI (ÖZET HESAP)

Varsayım alan ≈ 60–70 m² konut

• Aydınlatma yükü: ~ 10–12 W/m² → 700–800 W
• Genel priz talebi: 3–4 kW çeşitlilik faktörü ile
• Mutfak (eşzamanlı): 4–6 kW
• Klima (1–2 adet): 1.5–3 kW
• Toplam kurulu güç: ~10–14 kW

👉 Besleme önerisi: 1F 230 V, 40–63 A ana şalter (yerel dağıtım şartnamesine göre)

---

2) DEVRE (HAT) AYRIMI – PROFESYONEL DAĞILIM

Aydınlatma Devreleri (3 adet)

• NYM 3x1.5 mm², B10A MCB

Genel Priz Devreleri (3–4 adet)

• NYM 3x2.5 mm², B16A MCB

Ayrı Hatlar (dedicated)

• Fırın: 3x2.5 / B16–20A
• Bulaşık: 3x2.5 / B16A
• Çamaşır: 3x2.5 / B16A
• Klima(lar): 3x2.5 / B16A (her klima ayrı hat)
• Kombi/şofben: 3x2.5 / B16A
• Davlumbaz + buzdolabı (opsiyon ayrı)

👉 Toplam devre: 12–16 MCB

---

3) KORUMA SİSTEMİ

• Ana şalter: 2P 40–63A
• Kaçak akım:
  • Tip A 30 mA (2 adet) → devreleri iki gruba böl
• Aşırı gerilim koruma: SPD Tip 2
• Topraklama: ≤ 5 Ω hedef (yerel yönetmeliğe göre)

---

4) PRİZ YERLEŞİMİ (DETAYLI & ERGONOMİK)

Salon

• TV duvarı: min. 6 priz + 2xRJ45 + TV (koaksiyel)
• Genel: 4 priz
• Klima: 1

Mutfak

• Tezgâh üstü: min. 6 priz (IP korumalı, ayrı hat tavsiye)
• Buzdolabı: 1 (ayrı)
• Bulaşık: 1 (ayrı)
• Fırın/ocak: 1 (ayrı)
• Davlumbaz: 1

Yatak Odası

• Yatak başı: 2x2 priz + 2xUSB/Type-C opsiyon
• Çalışma/TV: 2 priz + 1xRJ45
• Genel: 2 priz

Banyo/WC (2 adet)

• Ayna üstü: 1 priz (IP44, RCD korumalı)
• Çamaşır/kombi: ayrı hat
• Ek: 1 servis prizi

Antre

• 1–2 priz (temizlik)

👉 Toplam: 38–45 priz

---

5) AYDINLATMA SENARYOLARI (HAT BAZLI)

• Salon: Genel + ambiyans + TV arkası (3 devre)
• Mutfak: Genel + tezgâh altı (2 devre)
• Yatak: Genel + başucu/aplik (2 devre)
• Banyo: Genel + ayna (2 devre x2)
• Antre: sensörlü genel (1–2 devre)

👉 Toplam aydınlatma noktası: 14–20, devre: 8–10

---

6) ZAYIF AKIM & DATA ALTYAPISI

• Her oda: min. 1–2 x RJ45 (CAT6)
• Salon: 2–4 x RJ45 + TV koaksiyel
• Tavan: 1–2 adet Access Point noktası (PoE)
• Router/patch panel: antre/niş

---

7) AKILLI EV (KABLOLU ÖNCELİKLİ TASARIM)

Altyapı

• Tüm anahtar hatlarında nötr çekili (akıllı modül için şart)
• Pano içinde ray tipi aktüatör/dimmer için yer

Sistem yaklaşımı

• Kablolu BUS (ör. KNX Association) veya hibrit (akıllı röle + Wi-Fi/Zigbee)

Fonksiyonlar

• Aydınlatma dimleme & senaryo
• Priz enerji ölçümü (seçili hatlar)
• Klima IR/Modbus kontrol
• Perde motor altyapısı
• Su baskın + gaz sensörü
• Akıllı zil/kamera (PoE)

---

8) PANO TASARIMI (GERÇEKÇİ)

• 24–36 modül pano (gelecek payı ile)
• Ayrı baralar: N / PE / faz grupları
• Etiketleme: devre bazlı, kalıcı
• Yedek modül: ≥ %20 boşluk

---

9) UYGULAMA KRİTERLERİ (SAHA KALİTESİ)

• Kuvvetli/zayıf akım ayrı güzergâh
• Kablo kanalı doluluk ≤ %70 (ideal %50)
• Priz yükseklikleri:
  • Tezgâh: 110–120 cm
  • Genel: 30 cm
• Banyo: IP44, RCD zorunlu
• Tüm devrelerde süreklilik, izolasyon ve RCD testleri

---

SONUÇ (MÜHENDİSLİK KARARI)

• Devre sayısı: 12–16
• Priz: 38–45
• Aydınlatma noktası: 14–20
• RCD: 2 adet Tip A
• SPD: Tip 2
• Data: Her odaya CAT6 + AP altyapısı
• Akıllı sistem: Nötrlü hat + pano tabanlı genişleme

*****-*-*-*-*-*-*-*-*-*-*-*-*-*-*-*

1) YÜK VE DEVRE TASARIMI (ÖZET HESAP)

Varsayım alan ≈ 60–70 m² konut

• Aydınlatma yükü: ~ 10–12 W/m² → 700–800 W
• Genel priz talebi: 3–4 kW çeşitlilik faktörü ile
• Mutfak (eşzamanlı): 4–6 kW
• Klima (1–2 adet): 1.5–3 kW
• Toplam kurulu güç: ~10–14 kW

👉 Besleme önerisi: 1F 230 V, 40–63 A ana şalter (yerel dağıtım şartnamesine göre)

---

2) DEVRE (HAT) AYRIMI – PROFESYONEL DAĞILIM

Aydınlatma Devreleri (3 adet)

• NYM 3x1.5 mm², B10A MCB

Genel Priz Devreleri (3–4 adet)

• NYM 3x2.5 mm², B16A MCB

Ayrı Hatlar (dedicated)

• Fırın: 3x2.5 / B16–20A
• Bulaşık: 3x2.5 / B16A
• Çamaşır: 3x2.5 / B16A
• Klima(lar): 3x2.5 / B16A (her klima ayrı hat)
• Kombi/şofben: 3x2.5 / B16A
• Davlumbaz + buzdolabı (opsiyon ayrı)

👉 Toplam devre: 12–16 MCB

---

3) KORUMA SİSTEMİ

• Ana şalter: 2P 40–63A
• Kaçak akım:
  • Tip A 30 mA (2 adet) → devreleri iki gruba böl
• Aşırı gerilim koruma: SPD Tip 2
• Topraklama: ≤ 5 Ω hedef (yerel yönetmeliğe göre)

---

4) PRİZ YERLEŞİMİ (DETAYLI & ERGONOMİK)

Salon

• TV duvarı: min. 6 priz + 2xRJ45 + TV (koaksiyel)
• Genel: 4 priz
• Klima: 1

Mutfak

• Tezgâh üstü: min. 6 priz (IP korumalı, ayrı hat tavsiye)
• Buzdolabı: 1 (ayrı)
• Bulaşık: 1 (ayrı)
• Fırın/ocak: 1 (ayrı)
• Davlumbaz: 1

Yatak Odası

• Yatak başı: 2x2 priz + 2xUSB/Type-C opsiyon
• Çalışma/TV: 2 priz + 1xRJ45
• Genel: 2 priz

Banyo/WC (2 adet)

• Ayna üstü: 1 priz (IP44, RCD korumalı)
• Çamaşır/kombi: ayrı hat
• Ek: 1 servis prizi

Antre

• 1–2 priz (temizlik)

👉 Toplam: 38–45 priz

---

5) AYDINLATMA SENARYOLARI (HAT BAZLI)

• Salon: Genel + ambiyans + TV arkası (3 devre)
• Mutfak: Genel + tezgâh altı (2 devre)
• Yatak: Genel + başucu/aplik (2 devre)
• Banyo: Genel + ayna (2 devre x2)
• Antre: sensörlü genel (1–2 devre)

👉 Toplam aydınlatma noktası: 14–20, devre: 8–10

---

6) ZAYIF AKIM & DATA ALTYAPISI

• Her oda: min. 1–2 x RJ45 (CAT6)
• Salon: 2–4 x RJ45 + TV koaksiyel
• Tavan: 1–2 adet Access Point noktası (PoE)
• Router/patch panel: antre/niş

---

7) AKILLI EV (KABLOLU ÖNCELİKLİ TASARIM)

Altyapı

• Tüm anahtar hatlarında nötr çekili (akıllı modül için şart)
• Pano içinde ray tipi aktüatör/dimmer için yer

Sistem yaklaşımı

• Kablolu BUS (ör. KNX Association) veya hibrit (akıllı röle + Wi-Fi/Zigbee)

Fonksiyonlar

• Aydınlatma dimleme & senaryo
• Priz enerji ölçümü (seçili hatlar)
• Klima IR/Modbus kontrol
• Perde motor altyapısı
• Su baskın + gaz sensörü
• Akıllı zil/kamera (PoE)

---

8) PANO TASARIMI (GERÇEKÇİ)

• 24–36 modül pano (gelecek payı ile)
• Ayrı baralar: N / PE / faz grupları
• Etiketleme: devre bazlı, kalıcı
• Yedek modül: ≥ %20 boşluk

---

9) UYGULAMA KRİTERLERİ (SAHA KALİTESİ)

• Kuvvetli/zayıf akım ayrı güzergâh
• Kablo kanalı doluluk ≤ %70 (ideal %50)
• Priz yükseklikleri:
  • Tezgâh: 110–120 cm
  • Genel: 30 cm
• Banyo: IP44, RCD zorunlu
• Tüm devrelerde süreklilik, izolasyon ve RCD testleri

---

SONUÇ (MÜHENDİSLİK KARARI)

• Devre sayısı: 12–16
• Priz: 38–45
• Aydınlatma noktası: 14–20
• RCD: 2 adet Tip A
• SPD: Tip 2
• Data: Her odaya CAT6 + AP altyapısı
• Akıllı sistem: Nötrlü hat + pano tabanlı genişleme+-+-

+-+-+-+-+-+-+-+-+-+-+-+-+-+-+-+-+-

Ev Elektrik Panosunda Olması Gereken Malzeme Listesi

TAM ELEKTRİK PANO MALZEME LİSTESİ (MODERN SİSTEM)

🔴 1. ANA SİSTEM

• 1 adet Ana şalter (40A–63A)
• 1 adet Gerilim koruma rölesi (voltaj koruma)
• 1 adet Parafudr (SPD Tip 2)

---

🟡 2. KAÇAK AKIM KORUMA

• 2 adet Kaçak akım rölesi (30 mA)
  • 1 → priz grubu
  • 1 → aydınlatma grubu

---

🔵 3. OTOMATİK SİGORTALAR (MCB)

💡 Aydınlatma Hatları

• 3 adet 10A sigorta
  • Salon
  • Odalar
  • Mutfak + banyo + WC
    
    
    

---

🔌 Priz Hatları

• 3 adet 16A sigorta
  • Salon priz
  • Odalar priz
  • Mutfak tezgah üstü

---

⚡ Özel Hatlar (Ayrı Ayrı)

• 1 adet Bulaşık makinesi (16A)
• 1 adet Çamaşır makinesi (16A)
• 1 adet Fırın (16A / 20A)
• 1 adet Elektrikli ocak (varsa 20A–25A)
• 1 adet Kombi (10A / 16A)
• 1–3 adet Klima (her biri ayrı 16A–20A)

---

🌐 Zayıf Akım / Özel Alan

• 1 adet Modem + TV hattı (opsiyonel ayrı sigorta 10A/16A)

---

🟢 4. YENİ NESİL KORUMA (ÖNERİLEN)

• 1 adet Ark koruma rölesi (AFDD) (özellikle priz hatlarında önerilir)
• (Opsiyonel) Kontaktör (yük kontrol / akıllı sistem için)
• (Opsiyonel) Zaman rölesi

---

⚫ 5. DESTEK SİSTEMLERİ

• 1 adet UPS (modem / kamera için) (pano dışı)
• Topraklama hattı (çok kritik)
• Eş potansiyel barası

---

📦 6. PANO ve DONANIM

• 1 adet Sigorta kutusu (en az 24 modül, tercihen 36 modül)
• Faz, nötr, toprak klemensleri
• Bara bağlantıları

---

📊 🔢 TOPLAM SİGORTA SAYISI

• Aydınlatma → 3
• Priz → 3
• Özel cihazlar → 6–8
• Ek hat → 1

👉 Toplam MCB: yaklaşık 13 – 15 adet
👉 Koruma ekipmanlarıyla birlikte pano: 20+ modül