Elektrik Panosu Üzerinde Kullanılan Etiket Türleri

1️⃣ Elektrik Panosu Üzerinde Kullanılan Etiket Türleri

(Pano isimliği + pano içi fonksiyon etiketleri)

A) Kullanım amacına göre

1. Pano isimliği

   • Ana pano, tali pano, MCC, kompanzasyon panosu vb.

2. Devre / çıkış etiketleri

   • Sigorta, şalter, kontaktör, röle açıklamaları

3. Uyarı ve ikaz etiketleri

   
   
   

   • ⚡ Dikkat Elektrik

   • Yetkisiz Kişiler Giremez

4. Kablo / klemens etiketleri

5. Topraklama – faz – nötr işaretleri

6. Enerji var / bakım var etiketleri

7. Acil durum etiketleri

   • Acil durdurma, yangın, UPS vb.

---

2️⃣ Etiket Malzemesine Göre Çeşitler

🔹 1. PVC Etiket (En basit)

• Kullanım: İç ortam, ofis panoları

• Artı: Ucuz

• Eksi:

  • Güneşte solar

  • Soğukta kırılgan

  • Islak ortamda yapışkan bırakır

👉 Şantiye ve dış ortam için uygun değil

---

🔹 2. Laminasyonlu PVC Etiket

• Üzerinde şeffaf koruyucu film vardır

• Hafif UV ve neme dayanıklıdır

• Orta seviye çözümdür

---

🔹 3. Polyester (PET) Etiket ⭐ (En yaygın profesyonel çözüm)

• Özellikleri:

  • Yırtılmaz

  • Silinmez

  • Kimyasallara dayanıklı

  • -40°C / +120°C arası dayanım

• Kullanım:

  • Fabrika

  • Açık alan pano

  • Nemli ortam

👉 Günümüzde şartnamelerde en çok kabul gören etiket türü

---

🔹 4. Polikarbon (Lexan) Etiket

• Çok serttir

• Darbeye dayanıklıdır

• Şeffaf ya da opak yapılır

• Endüstriyel panolar

---

🔹 5. Alüminyum Etiket 🏆

• Paslanmaz

• Silinmez

• UV’den etkilenmez

• Kar, yağmur, güneş umurunda değil

Üretim şekilleri:

• Lazer kazıma

• Asitle oyma

• Soğuk damga (emboss)

👉 OG–YG sahaları, trafo merkezleri, dış ortamlar

---

🔹 6. Paslanmaz Çelik Etiket (AISI 304 / 316)

• En üst seviye

• Kimya, petrol, maden sahaları

• Deniz kenarı (tuzlu ortam)

👉 Maliyeti yüksek ama ömürlük

---

3️⃣ Baskı ve Üretim Yöntemine Göre Etiketler

🖨️ 1. Termal Transfer Baskı (Etiket Makinesi)

• Brother, Brady, Dymo vb.

• Avantaj:

  • Silinmez

  • Yağ ve neme dayanıklı

• Malzeme:

  • Polyester, vinil, ısıya dayanıklı tape

👉 Günümüzde pano içi etiketlerin %80’i bu yöntemle yapılır

---

🧊 2. Soğuk Damgalı (Emboss) Etiket

• Yazı kabartmalıdır

• Fiziksel olarak hissedilir

• Avantaj:

  • Asla silinmez

  • Ezilmez

• Kullanım:

  • Uzun ömür istenen devre numaraları

---

🔥 3. Lazer Kazıma

• Metal ve bazı plastikler

• Mükemmel okunabilirlik

• Boya yok → silinme yok

---

🖌️ 4. UV Baskı / Serigrafi

• Genelde pano isimliklerinde

• Uzun ömürlü ama darbe hassas

---

4️⃣ Ortama Göre Doğru Etiket Seçimi

Ortam	Önerilen Etiket
İç ortam	Polyester / Laminasyonlu PVC
Dış ortam	Alüminyum / Polyester UV
Islak – nemli	Polyester + güçlü yapışkan
Soğuk (-30°C)	Polyester / Metal
Sıcak (+80°C)	Metal / Isıya dayanıklı PET
Kimyasal	Paslanmaz çelik
OG – Trafo	Alüminyum lazer kazıma

---

5️⃣ Şartnamelerde Nasıl Talep Edilmeli? (EN ÖNEMLİ KISIM)

Şartnamede “etiket yapılacaktır” demek yetersizdir ❌
Aşağıdaki gibi net yazılmalı:

📌 Örnek Şartname Metni

Elektrik panolarında kullanılacak tüm pano isimlikleri ve devre etiketleri;
UV ışınlarına, neme, yağa ve sıcaklık değişimlerine dayanıklı,
silinmez, yırtılmaz, paslanmaz özellikte olacaktır.

Etiketler polyester veya metal malzemeden,
termal transfer baskı, lazer kazıma veya soğuk damga yöntemiyle üretilmiş olacaktır.

Etiket yazıları en az 10 yıl okunabilirliğini koruyacak şekilde seçilecektir.

Yapışkanlı etiketlerde endüstriyel tip, yüksek mukavemetli yapıştırıcı kullanılacaktır.

OG ve dış ortam panolarında alüminyum veya paslanmaz çelik etiket kullanılacaktır.

Etiketler TS EN 61439 ve iş güvenliği mevzuatına uygun olacaktır.

---

6️⃣ Denetimde En Çok Takılınan Hatalar ⚠️

• Fotokopi + bant etiket ❌

• Marker ile yazılmış pano ❌

• Silinen devre numaraları ❌

• Pano kapağı kapanınca görünmeyen etiket ❌

www.elektrikegitimi.com

Elektrik Panolarında Kullanılan Ray Klemensleri (DIN Klemensler)

Elektrik panolarında ray klemensleri; kabloların düzenli, güvenli ve standartlara uygun şekilde bağlanmasını sağlayan temel elemanlardır.
Pano içi bağlantıların karmaşasını azaltır, bakım ve arıza tespitini ciddi şekilde kolaylaştırır.

---

1️⃣ Ray Klemensi Nedir?

Ray klemensi, genellikle DIN ray (TS35) üzerine takılan; pano içindeki iletkenlerin eklenmesi, dağıtılması ve ayrıştırılması için kullanılan bağlantı elemanıdır.

📌 Kısaca:

Kabloyu kabloya değil, klemense bağlama disiplinidir.

---

2️⃣ Ray Klemenslerinin Elektrik Panosundaki Görevleri

✔ Kabloları güvenli şekilde bağlamak
✔ Hatları düzenli ve izlenebilir hale getirmek
✔ Ölçüm ve test kolaylığı sağlamak
✔ Bakım sırasında sök–tak işlemlerini hızlandırmak
✔ Hata riskini azaltmak

👉 Ray klemensi olmayan pano, bakıma kapalı pano demektir.

---

3️⃣ Elektrik Panolarında Kullanılan Ray Klemensi Türleri

🔧 1. Geçişli Klemens (Feed-Through)

En yaygın kullanılan klemens türüdür.

📌 Özellikleri:

• İki taraflı bağlantı

• Hat uzatma veya dağıtma

• Faz, nötr, kontrol hatları için ideal

📌 Kullanım alanı:

• Kumanda devreleri

• Güç dağıtımı

---

🔧 2. Topraklama Klemensi (PE)

Koruma topraklaması için kullanılır.

📌 Özellikleri:

• Yeşil–sarı renk

• Direkt DIN raya temas eder

• Düşük empedanslı bağlantı sağlar

🛑 PE hattı asla normal klemens üzerinden geçirilmemelidir.

---

🔧 3. Nötr Klemensi (N)

Nötr hattı için kullanılır.

📌 Özellikleri:

• Genellikle mavi renkte

• Ayrı nötr barası düzeni sağlar

• Ölçüm ve kontrol kolaylığı

---

🔧 4. Sigortalı Klemens

Hat üzerine sigorta eklenmesini sağlar.

📌 Kullanım amacı:

• PLC girişleri

• Kontrol devreleri

• Hassas ekipmanlar

📌 Avantaj:

Arıza anında sadece ilgili hattı korur.

---

🔧 5. Ayırmalı (Test) Klemens

Hatların geçici olarak ayrılmasını sağlar.

📌 Kullanım alanları:

• Ölçü devreleri

• Sayaç girişleri

• Test ve devreye alma işlemleri

---

🔧 6. Çok Katlı (Çift / Üç Kat) Klemensler

Alan tasarrufu sağlar.

📌 Kullanım alanı:

• Dar panolar

• PLC giriş–çıkış grupları

---

4️⃣ Bağlantı Tipine Göre Ray Klemensleri

🔩 Vidalı Klemens

• Klasik sistem

• Yüksek sıkma kuvveti

• Titreşimli ortamda periyodik kontrol gerekir

🔧 Yaylı (Push-in / Cage Clamp)

• Vidalama yok

• Titreşime dayanıklı

• Hızlı montaj

---

5️⃣ Ray Klemensi Seçerken Dikkat Edilmesi Gerekenler

✔ Kablo kesiti (mm²)
✔ Taşıyacağı akım
✔ Gerilim seviyesi
✔ Kullanım amacı (PE, N, sinyal)
✔ Standartlar (IEC, EN)

🛑 İnce kabloya büyük klemens veya tersi kontak problemlerine yol açar.

---

6️⃣ Elektrik Panolarında Doğru Ray Klemensi Kullanımı

📌 İyi bir pano düzeninde:

• Her hat numaralıdır

• Klemensler etiketlidir

• PE ve N ayrı tutulur

• Köprülemeler düzenlidir

👉 “Direkt birbirine bağlayalım” yaklaşımı pano disiplini değildir.

---

7️⃣ En Sık Yapılan Hatalar

❌ PE hattını geçişli klemense bağlamak
❌ Klemens etiketi kullanmamak
❌ Kablo yüksüğü kullanmamak
❌ Farklı kesitleri aynı klemense sıkmak

📛 Bu hatalar:

• Isınmaya

• Temassızlığa

• Kabulde red sebebine neden olur

(

🔌 Elektrik Panolarında Ray Klemensleri ve Klemens Etiketleri

Elektrik panolarında ray klemensleri kadar klemens etiketleri de önemlidir.
Etiketlenmemiş bir pano; bakımda zaman kaybı, arıza tespitinde hata ve kabul aşamasında revize sebebi demektir.

👉 İyi bir pano, etiketinden belli olur.

---

1️⃣ Ray Klemensi Nedir?

Ray klemensleri, DIN ray (TS35) üzerine monte edilen; kabloların güvenli, düzenli ve izlenebilir şekilde bağlanmasını sağlayan bağlantı elemanlarıdır.

📌 Amaç:

• Kabloları düzenlemek

• Hatları ayırmak

• Ölçüm ve bakım kolaylığı sağlamak

---

2️⃣ Elektrik Panolarında Kullanılan Ray Klemensi Türleri

🔧 Geçişli Klemens

• Hat uzatma ve dağıtma

• Faz, nötr ve kumanda devreleri

🌍 Topraklama Klemensi (PE)

• Yeşil–sarı

• DIN raya direkt temas

• Koruma topraklaması

🔵 Nötr Klemensi (N)

• Mavi renk

• Nötr barası düzeni

🔥 Sigortalı Klemens

• Hassas devre koruması

• PLC girişleri

🧪 Ayırmalı (Test) Klemens

• Ölçüm ve devreye alma için

---

3️⃣ Klemens Etiketi Nedir ve Neden Gereklidir?

Klemens etiketi, hangi klemensin hangi hatta ait olduğunu gösteren tanımlamadır.

📌 Etiket olmadan:

• Kablo takip edilemez

• Ölçüm yanlış yerden yapılır

• Arıza süresi uzar

📛 Kontrollerde en sık yazılan madde:

“Klemens etiketleri eksik”

---

4️⃣ Klemens Etiketlerinde Neler Yazmalıdır?

✅ Zorunlu bilgiler

✔ Klemens numarası
✔ Hat adı veya devre numarası
✔ Faz / Nötr / PE bilgisi
✔ Giriş – çıkış ayrımı (gerekirse)

📌 Örnek etiketler

X1:1   L1
X1:2   L2
X1:3   L3
X1:4   N
X1:5   PE

veya kumanda devresi için:

X2:12   START
X2:13   STOP
X2:14   ARIZA

---

5️⃣ IEC’ye Göre Klemens Numaralandırma Mantığı

🔹 Klemens grubu

• X1, X2, X3 → Klemens grubu

🔹 Sıra numarası

• X1:1, X1:2, X1:3 …

📌 Altın kural:

Aynı pano içinde aynı klemens numarası tekrar etmez.

---

6️⃣ Ray Klemenslerinde Renk Kodları

Renk	Anlam
Yeşil–Sarı	Toprak (PE)
Mavi	Nötr (N)
Siyah / Gri	Faz / Kumanda
Kırmızı	AC kontrol
Turuncu	DC kontrol

📌 Renk + etiket birlikte kullanılmalıdır.

---

7️⃣ Klemens Etiketleme Türleri

🏷️ Klemens Üstü Etiket

• Klemensin üzerine takılır

• En yaygın yöntem

🏷️ Yan Etiket

• Dar alanlar için

🏷️ Köprü Etiketi

• Köprülenmiş klemens grupları için

---

8️⃣ En Sık Yapılan Hatalar

❌ Etiket hiç kullanılmaması
❌ Elle yazılmış, silinen etiketler
❌ Rastgele numaralandırma
❌ PE ve N klemenslerinin etiketsiz bırakılması

📛 Bunlar:

• Kabulde red

• Bakımda kaos

• Güvenlik riski demektir

---

9️⃣ İyi Bir Pano Etiketlemesi Nasıl Olmalı?

✔ Okunaklı
✔ Silinmez
✔ Standartlara uygun
✔ Şema ile birebir uyumlu

👉 Pano şeması ne diyorsa, klemens etiketi aynı şeyi söylemelidir.

---

🎯 Sonuç

Ray klemensleri pano düzeninin iskeletidir,
etiketleri ise kimlik kartıdır.

Etiketsiz pano = Sahipsiz pano.

www.elektrikegitimi.com

Kumanda Panolarında Röle Kullanımı

Elektrik Kumanda Sistemlerinde Kullanılan Röleler

Elektrik kumanda panolarında röleler; kontrol, sinyal iletimi, koruma ve otomasyon amaçlı kullanılan en temel elemanlardan biridir.
Düşük güçlü bir kumanda devresi ile, daha yüksek güçlü devrelerin güvenli şekilde kontrol edilmesini sağlarlar.

---

1️⃣ Röle Nedir?

Röle, bobinine enerji uygulandığında manyetik alan oluşturarak kontaklarını konum değiştiren elektromekanik bir anahtarlama elemanıdır.

📌 Röleler sayesinde:

• Zayıf akımlarla güçlü yükler kontrol edilir

• Kumanda devresi ile güç devresi birbirinden ayrılır

• Otomasyon ve güvenlik sağlanır

---

2️⃣ Rölenin Temel Yapısı

Bir röle temel olarak 3 ana bölümden oluşur:

🔹 1. Bobin (A1 – A2)

• Röleyi çektiren kısımdır

• AC veya DC olabilir (24V DC, 230V AC vb.)

🔹 2. Kontaklar

• NO (Normalde Açık)

• NC (Normalde Kapalı)

• Değiştirici (COM – NC – NO)

🔹 3. Mekanik Gövde

• Bobin ve kontakları bir arada tutar

• Soketli veya direkt bağlantılı olabilir

---

3️⃣ Elektrik Kumandasında Kullanılan Röle Türleri

🔧 1. Ara Röle (Yardımcı Röle)

En yaygın kullanılan röle türüdür.

📌 Kullanım amaçları:

• Sinyal çoğaltma

• Kontak artırma

• PLC çıkışlarını izole etme

📌 Örnek:

• Schneider RXM serisi

• Siemens, Omron ara röleler

---

🔧 2. Zaman Rölesi (Timer Röle)

Belirlenen süre sonunda kontak değiştiren rölelerdir.

📌 Kullanım alanları:

• Motor gecikmeli çalıştırma

• Sıralı sistemler

• Yıldız-üçgen yol verme

📌 Fonksiyon örnekleri:

• Gecikmeli çekme

• Gecikmeli bırakma

• Darbe üretme

---

🔧 3. Termik Röle

Motorları aşırı akıma karşı korur.

📌 Özellikleri:

• Motor akımına göre ayarlanır

• Aşırı yükte motoru durdurur

• Kontaktörle birlikte kullanılır

📌 Not:

Termik röle kumanda değil koruma elemanıdır, ama kumanda devresini keser.

---

🔧 4. Kontrol Röleleri (Gerilim – Faz – Akım)

Sistemi izlemek için kullanılır.

📌 Türleri:

• Faz koruma rölesi

• Faz sırası rölesi

• Gerilim rölesi

• Akım rölesi

📌 Kullanım amacı:

• Motor yanmasını önlemek

• Şebeke hatalarını algılamak

---

🔧 5. Emniyet Rölesi (Safety Relay)

İnsan ve makine güvenliği için kullanılır.

📌 Kullanım alanları:

• Acil stop

• Işık perdesi

• Kapı emniyet switchleri

📌 Özellik:

• Çift kanallı yapı

• Kendini denetleyen sistem

---

🔧 6. Solid State Röle (SSR)

Mekanik parçası olmayan, yarı iletken röledir.

📌 Avantajları:

• Sessiz çalışma

• Uzun ömür

• Hızlı anahtarlama

📌 Dezavantaj:

• Isınma

• Kaçak akım

---

4️⃣ Röle Kontak Tipleri

Kontak Tipi	Açıklama
NO	Enerjisizken açık
NC	Enerjisizken kapalı
Değiştirici	COM – NC – NO

📌 IEC standartlarına göre kontak numaraları:

• 11–12–14

• 21–22–24

• 31–32–34

---

5️⃣ Röle Seçerken Dikkat Edilmesi Gerekenler

✔ Bobin gerilimi (AC / DC)
✔ Kontak sayısı
✔ Kontak akım kapasitesi
✔ Kullanım amacı
✔ Ortam koşulları

🛑 Yanlış röle seçimi:

• Kontak yapışmasına

• Arızalara

• Güvenlik riskine neden olur

---

6️⃣ Projelerde Rölelerin Doğru Gösterimi

Bir röle projesinde mutlaka şu bilgiler yer almalıdır:

• Röle etiketi (KA1, KA2…)

• Bobin uçları (A1 – A2)

• Kontak uç numaraları

• NO / NC bilgisi

• Bobin gerilimi

👉 “Usta anlar” diye çizilen proje, sahada sorun çıkarır.

---

🎯 Sonuç

Röleler, elektrik kumanda sistemlerinin bel kemiğidir.
Doğru seçilmeyen, yanlış bağlanan veya projede eksik gösterilen röleler; sistemin tamamını riske atar.

Elektrik kumandasında röleyi bilmek, işi bilmektir.

---

✍️ www.elektrikegitimi.com

Elektrik kurallarında böyle şeyler var.

Elektrik Kumanda Panolarında Röle Bobin ve Kontak Uçları Nasıl Yazılmalıdır?

Elektrik kumanda panolarında en sık karşılaşılan proje hatalarından biri, rölelerin bobin uçları ve kontak uç numaralarının projede belirtilmemesidir.
Bu durum sahada montaj hatalarına, bakımda zaman kaybına ve kabul aşamasında revize zorunluluğuna neden olur.

Bu yazıda, Schneider RXM4AB2P7 rölesi ve RXZE1M4C soketi üzerinden, rölelerin projelerde nasıl doğru şekilde gösterilmesi gerektiğini net ve anlaşılır biçimde anlatıyoruz.

---

1️⃣ Röle Bobin Uçları Projede Nasıl Gösterilmelidir?

✅ IEC standardına göre doğru gösterim

Elektrik kumanda projelerinde röle bobin uçları HER ZAMAN şu şekilde yazılır:

A1 – A2

📌 Genel kabul gören bağlantı:

• A1 → Faz (L) veya +

  

• A2 → Nötr (N) veya –

🛑 Yanlış uygulamalar:

• Bobin uçlarını 1–2 diye yazmak

• 13–14’ü bobin sanmak

• Bobin uçlarını hiç yazmamak

📐 Projede mutlaka şu bilgiler yer almalıdır:

• Röle etiketi (KA1, KA2 vb.)

• Bobin uçları (A1–A2)

• Bobin gerilimi (örnek: 230V AC / 24V DC)

📌 Örnek proje notu:

KA1 – Ara Röle
Bobin: A1–A2 / 230V AC

---

2️⃣ RXM4AB2P7 Rölenin Kontak Yapısı

Schneider RXM4AB2P7,
4 değiştirici kontaklı (4CO / 4PDT) bir röledir.

Yani her kontak grubunda:

• 1 adet Ortak (COM)

• 1 adet Normalde Kapalı (NC)

• 1 adet Normalde Açık (NO) bulunur.

---

3️⃣ Röle Kontak Uç Numaraları Nasıl Yazılmalıdır?

🔹 IEC’ye göre standart kontak numaraları

Kontak Grubu	Ortak	NC	NO
1. kontak	11	12	14
2. kontak	21	22	24
3. kontak	31	32	34
4. kontak	41	42	44

📌 Önemli not:

Rölelerde 13–14 NO kontağı değildir.
Doğru sistem 11–12–14 şeklindedir.

---

4️⃣ Projede Kontaklar Nasıl Gösterilmeli?

🔧 Normalde Açık (NO) kontak

KA1
11 —— 14

🔧 Normalde Kapalı (NC) kontak

KA1
11 —— 12

🔧 Birden fazla kontak kullanımı

KA1
21 —— 24
31 —— 34

Her kontak mutlaka:

• Röle etiketi ile

• Uç numaraları belirtilerek

• Fonksiyonu net olacak şekilde çizilmelidir

---

5️⃣ RXZE1M4C Röle Soketi ile Uyum

RXZE1M4C soket üzerinde:

• Bobin uçları → A1 – A2

• Kontak uçları → 11-12-14 / 21-22-24 / 31-32-34 / 41-42-44

şeklinde zaten etiketlidir.

📌 Proje çizimi, soket üzerindeki numaralarla birebir örtüşmelidir.

---

6️⃣ Projelerde En Sık Yapılan Hatalar

❌ Bobin uçlarının yazılmaması
❌ Kontakların NO mu NC mi olduğunun belirtilmemesi
❌ Sadece çizgi çekilip numara verilmemesi

📛 Bu hatalar:

• Montaj sırasında yorum gerektirir

• Bakımda ölçüm karmaşası yaratır

• Kontrol ve kabul aşamasında revize sebebidir

---

7️⃣ Doğru Proje = Sorunsuz Saha

İyi bir kumanda projesi:

• Montajcıyı düşündürmez

• Bakımcıya yol gösterir

• Kontrol mühendisini yormaz

👉 “Usta anlar” mantığıyla çizilen projeler, sahada zaman ve para kaybıdır.

---

🎯 Sonuç

Elektrik kumanda panolarında kullanılan rölelerin:

• Bobin uçları (A1–A2)

• Kontak uç numaraları (11-12-14 vb.)

• NO / NC bilgileri

projelerde açık ve standartlara uygun şekilde yazılmalıdır.

Bu, hem elektrik kurallarının gereğidir hem de profesyonel mühendislik yaklaşımıdır.

---

✍️ www.elektrikegitimi.com

(SAYFA YAZISI)

NEDEN ÖNCE SİGORTA, SONRA KAÇAK AKIM RÖLESİ?

🔌 NEDEN ÖNCE SİGORTA, SONRA KAÇAK AKIM RÖLESİ?

🔹 1️⃣ Sigorta (MCB / MCCB) HATTIN KORUMASI

Sigortanın görevi:

• Aşırı akım

• Kısa devre

Yani:

Kabloyu, barayı, sistemi yanmaktan korur 🔥

Kaçak akım rölesi kısa devreyi kesemez,
aşırı akımı algılayamaz.

📌 Bu yüzden:
👉 ÖNCE sigorta
👉 SONRA kaçak akım rölesi

Aksi yapılırsa:

• Kaçak akım rölesi kısa devrede hasar görür

• Kontakları yapışır

• Koruma devre dışı kalır ❌

---

⚡ 2️⃣ KAÇAK AKIM RÖLESİ NEYİ KORUR?

Kaçak akım rölesi:

• İnsanı

• Can güvenliğini

• Toprak kaçaklarını

korur.

📌 Mantık:

Fazdan çıkan akım ≠ Nötrden dönen akım
→ Kaçak var
→ Röle atar ⚡

---

❓ NEDEN 40A’LİK SİGORTA KULLANILIYOR?

Çünkü:

• Bu hat ana besleme hattı

• Birden fazla çıkışı besliyor

• Toplam yük yüksek

📌 40A demek:

• Bu hattan 40A’e kadar akım geçebilir

• Kablo kesiti buna göre seçilmiştir (genelde 6 mm² / 10 mm²)

Sigorta, yükten küçük olmaz
Sigorta, kabloyu koruyacak değerde olur

---

❓ NEDEN KAÇAK AKIM RÖLESİ DE 40A?

ÇOK KRİTİK NOKTA 👇

Kaçak akım rölesi:

• Akım sınırlamaz

• Ama üzerinden geçen akımı taşıyabilmek zorundadır

📌 Kural:

Kaçak akım rölesinin amperi
önündeki sigortadan küçük OLAMAZ

❌ 25A kaçak akım + 40A sigorta =
→ Röle yanar
→ Kontaklar yapışır
→ Koruma biter

✅ 40A sigorta → 40A kaçak akım rölesi ✔️

---

❓ NEDEN 30 mA KAÇAK AKIM RÖLESİ?

Bu hayat kurtaran değerdir ❤️

• 30 mA = insan koruma

• 300 mA = yangın koruma

📌 Standartlara göre:

• Priz

• Aydınlatma

• Genel kullanım devreleri

➡️ 30 mA zorunlu

Çünkü:

• 30 mA üzeri akımlar
  → kas kilitlenmesi
  → kalp ritim bozukluğu
  → ölüm riski ⚠️

---

🔁 ÖZETLE SİSTEMİN AKIŞI

Şebeke (RST + N)
      ↓
   SİGORTA (40A)
      ↓
KAÇAK AKIM RÖLESİ (40A / 30mA)
      ↓
   YÜKLER

• Sigorta → tesisatı korur

• Kaçak akım → insanı korur

• İkisi birlikte → doğru ve güvenli sistem

---

😏 Ustalara küçük ama net mesaj

“Kaçak akım var abi yeter”
Hayır…
Önünde doğru sigorta yoksa, o röle sadece süstür.

www.elektrikegitimi.com

TOPRAKLAMA

❌ BU TOPRAKLAMA BARASI UYGUN DEĞİL

Fotoğrafta görünen oksitlenmiş / paslanmış topraklama barası
kesinlikle sağlıklı bir topraklama değildir.

Topraklama “bağlı gibi görünmekle” olmaz,
iletkenlik şarttır.

---

🔍 Fotoğrafta görülen başlıca problemler

1️⃣ Oksitlenme ve pas

• Oksit = direnç

• Direnç = topraklamanın görevini yapmaması

• Topraklama hattı akımı toprağa boşaltamaz

📌 Yani:

Toprak var ama işlev yok

---

2️⃣ Temas yüzeyleri bozulmuş

• Vidalı bağlantı noktaları paslı

• İletken–bara arası temas alanı daralmış

• Gevşeme riski çok yüksek

⚡ Arıza anında:

• Kaçak akım gecikir

• Sigorta atmayabilir

• Gövde gerilim altında kalır

---

3️⃣ Yeşil–sarı kablolar çıplak ama güvenli değil

• Kablo rengi doğru ✔️

• Ama bağlandığı yer yanlış durumda ❌

Bu haliyle:

• Ölçümde değer çıkar

• Gerçekte koruma sağlamaz

---

🔥 BU BARAYI KULLANMAYA DEVAM EDERSEN NE OLUR?

❗ EN KÖTÜ SENARYO

• Makine gövdesi gerilimlenir

• İnsan dokunur

• Sigorta atmaz

• Çarpılma / ölüm riski

❗ DİĞER RİSKLER

• Kaçak akım rölesi geç açar

• Elektronik kartlar yanar

• Ölçüm sonuçları yanıltır

• Denetimde kırmızı kart 🟥

---

✅ DOĞRUSU NASIL OLMALI?

✔️ Bara:

• Bakır veya kalay kaplı bakır

• Oksitsiz

• Temiz ve parlak

✔️ Bağlantı:

• Yüzey temizliği yapılmış

• Gerekirse iletken gres (contact grease)

• Sağlam sıkma momenti

✔️ Kural:

Topraklama asla paslı yüzeye bağlanmaz

---

😏 Ustalara küçük not

“Abi yıllardır böyle duruyor, bir şey olmadı”
— Topraklama zaten bir şey olmaması için vardır 😉

---

📢 Sosyal medya için kısa ve sert özet

İstersen aynen paylaş 👇

⚠️ Bu bir topraklama barası ama koruma yapmıyor
Pas = direnç
Direnç = tehlike

Topraklama görüntü işi değil,
hayat kurtarma işidir

🌐 www.elektrikegitimi.com)

(SAYFA YAZISI)

TÜM İÇERİK...................WIN Otomasyon Fuarı 2015
Tavsiye Ettiğimiz Hesapmakinası  TIKLA
www.elektrikegitimi.com

Kompakt Şalter (MCCB) ve Otomatik Sigorta (MCB) Arasındaki Fark Nedir?

🔌 Kompakt Şalter (MCCB) nedir?

Büyük işlerin adamıdır.

Özellikleri:

• 🔥 Yüksek akımlar için kullanılır (genelde 63A – 1600A)

• ⚡ Kısa devre + aşırı akım koruması yapar

• 🎛️ Ayarlanabilir (termik–manyetik değerleri değiştirilebilir)

• 🧱 Ana besleme, makine girişi, pano ana şalteri gibi yerlerde kullanılır

• 💪 Kısa devre kesme kapasitesi çok yüksektir
  

  
  
  

📌 Fotoğraftaki Siemens kompakt şalter:

• Ana hattı veya bir alt panoyu koruyor

• Arkasından sigortalar besleniyor (doğru kullanım)

---

🧯 Otomatik Sigorta (MCB) nedir?

Hassas ve hızlı koruma.

Özellikleri:

• 🔌 Daha küçük akımlar (6A – 63A)

• ⚡ Aşırı akım ve kısa devre koruması

• ⚙️ Sabit ayarlı (C10, C16, B16 vs.)

• 💡 Aydınlatma, priz, küçük motor hatları için

• 📉 Kısa devre kesme kapasitesi düşüktür

📌 Fotoğraftaki Himel sigortalar:

• C10 → kontrol, kumanda veya düşük güçlü hatlar

• Kompakt şalterin arkasında olması gerekir (ki burada öyle 👍)

---

⚖️ Yan yana fark tablosu

Özellik	Kompakt Şalter (MCCB)	Sigorta (MCB)
Akım kapasitesi	Yüksek	Düşük
Ayarlanabilirlik	Var	Yok
Kısa devre gücü	Çok yüksek	Düşük
Kullanım yeri	Ana besleme, pano girişi	Priz, lamba, küçük yük
Fiziksel boyut	Büyük	Küçük

---

❗ Ustalara küçük ama hayati not 😏

“Sigorta varken kompakt şaltere gerek yok”
❌ YANLIŞ

“Kompakt şalter varken sigortaya gerek yok”
❌ YANLIŞ

✅ DOĞRUSU:
Kompakt şalter = ana koruma

Sigorta = hat/cihaz koruması




www.elektrikegitimi.com